eerlijke wereld

De vrouw achter zenboeddhist Thich Nhat Hanh?

boeddhistische non uit plum village

Boeddhistisch leraar Thich Nhat Hanh is de negentig gepasseerd. En nog steeds vervult ‘Thay’ een hoofdrol in de gemeenschap van Plum Village, het Franse klooster waar hij met zijn monniken en nonnen woont. Maar wie verschijnt als hij in de schaduw verdwijnt? De gedaante van een vrome vrouw.

Verbannen uit Vietnam

Sister Chân Không is haar naam. De non die samen met Thay mindfulness naar Europa bracht. Zowel Thay als Chân Không komen oorspronkelijk uit Vietnam, het land dat verscheurd werd door een dictatoriaal regime. Om de bevolking te helpen richtten Thay en Chân Không in de jaren zestig de School of Youth and Social Service op. Hier boden zij hulp en onderdak aan Vietnamezen die het moeilijk hadden en leefden in armoede en geweld. De regering kon het werk van de sociale gemeenschap niet waarderen en verbood hen nog langer in Vietnam te blijven.

Mindfulness klooster

Na een bezoek aan de vredesbesprekingen in Parijs vonden Thay en Chân Không een nieuw thuis in Frankrijk. Ze leefden enkele jaren in het noorden waarna ze uiteindelijk in het zuidwesten hun definitieve thuis vonden: in het zogenaamde Plum Village, het pruimendrop. Dit klooster wordt tegenwoordig nog steeds druk bezocht door honderden monniken, nonnen en leken (mensen die niet ingetreden zijn) met wie zij samen het boeddhisme beoefenen.

Levensweg

Thay wordt gezien als de wijze leraar en Chân Không als zijn assistent. Maar daardoor is zij zeker niet minder inspirerend. De tachtigjarige non heeft namelijk een lange weg afgelegd vanuit het verscheurde Vietnam, waar zij de dood in de ogen heeft gekeken, tot aan het klooster in Frankrijk waar zij zich onvoorwaardelijk inzet voor iedereen die rust en kalmte zoekt.

Boeddhisten aan het werk

De Nederlandse Madelon Hooykaas, filmmaakster en zeer ervaren in de wereld van het boeddhisme, heeft een korte documentaire van Sister Chân Không gemaakt. Het half uur durende portret is informatief en realistisch, en vertelt over haar komst van Vietnam naar Frankrijk. Daarmee is deze korte film een goede aanvulling op Walk With Me, de indrukwekkende film over Thay die momenteel wordt vertoond in filmhuizen over de hele wereld. De documentaires zijn nauwelijks met elkaar te vergelijken, maar verschaffen allebei inzicht in het werk van de Vietnamese boeddhisten.

Wijze lessen van de non

In het portret van Chân Không ontvang je vooral mooie levenslessen wanneer zij als een ‘boeddha in wording’ haar inzichten deelt. Zo weet zij als geen ander wat je moet doen als je wil mediteren en telkens wordt afgeleid door je gedachten: “Terug naar je ademhaling. Concentreer je op je adem, en blijf daarbij.” Ik weet inmiddels dat het werkt. De enige remedie tegen een dwalende geest is je aandacht naar je ademhaling vanuit je buik. De wijze non leert ons ook dat we allemaal wat minder kwaad moeten zijn. We baseren een groot deel van ons handelen en denken op wat een ander zegt. Maar dat is slechts een deel van het verhaal. Je hoort alleen wat een ander wíl delen. Niet wat erachter zit. En toch baseren we daarop onze perceptie. Te oppervlakkig dus.

Stil van binnen

De filmmaakster heeft ook het klooster en de meditatiehal gefilmd. Net als bij Walk With Me herken ik de plekken die ik vorig jaar in Plum Village bezocht. Iedere keer als ik de beelden zie, word ik stil. Want het ‘pruimen dorp’ heeft me geraakt. De kalmte, eenvoud en open mind die ik daar heb mogen ervaren, het zit dicht aan de oppervlakte. Geraakt voor altijd.

  • Het portret van Sister Chân Không is zondag te zien op NPO2
  • Om 15.50u via De Boeddhistische Blik, KRO-NCRV

reacties

geef een reactie